Ford ka: melding ‘brandstofstop niet beschikbaar’ uitgelegd

# Ford Ka: melding ‘brandstofstop niet beschikbaar’ uitgelegd

De Ford Ka, met name de tweede generatie (2008-2016), is een betrouwbare stadsauto die miljoenen eigenaren wereldwijd heeft bediend. Toch kampt dit model met een terugkerend technisch probleem dat zowel frustrerend als verwarrend kan zijn: de foutmelding “brandstofstop niet beschikbaar” op het dashboard. Deze waarschuwing verschijnt vaak zonder duidelijke aanleiding en kan gepaard gaan met andere storingen zoals knipperende kilometertellers, niet-functionerende airbag lampjes, en in sommige gevallen zelfs startproblemen. Voor eigenaren die afhankelijk zijn van hun Ford Ka voor dagelijks vervoer, is het begrijpen van deze storing cruciaal. Wat begint als een ogenschijnlijk onschuldige dashboardmelding, kan escaleren tot een situatie waarin de brandstofpomp wordt geblokkeerd en de auto letterlijk niet meer start.

Onderzoek toont aan dat ongeveer 18% van de Ford Ka eigenaren tussen 2009 en 2014 te maken heeft gehad met deze specifieke foutmelding. Het probleem lijkt verband te houden met het geïntegreerde beveiligingssysteem dat na een botsing de brandstoftoevoer moet onderbreken om brand te voorkomen. Wanneer dit systeem onterecht activeert of niet correct reset kan worden, ontstaat er een cascade van elektronische storingen die de functionaliteit van het voertuig ernstig beperken.

Wat betekent de foutmelding ‘brandstofstop niet beschikbaar’ bij de ford ka

De melding “brandstofstop niet beschikbaar” op het instrumentenpaneel van je Ford Ka is een directe communicatie van het Body Control Module (BCM) dat een probleem heeft gedetecteerd met het brandbeveiligingssysteem van de auto. In essentie waarschuwt het systeem je dat de noodstopfunctie voor brandstoftoevoer niet operationeel is. Deze functie is ontworpen om automatisch de brandstofpomp uit te schakelen bij een aanrijding, waardoor het risico op brand na een ongeval drastisch vermindert. Wanneer het systeem niet beschikbaar is, betekent dit dat deze cruciale veiligheidsfunctie mogelijk niet activeert wanneer dat nodig is.

Het interessante aan deze foutmelding is dat deze vaak niet betekent dat er daadwerkelijk iets mis is met de brandstoftoevoer zelf. In veel gevallen functioneert de brandstofpomp perfect normaal en kun je gewoon blijven rijden. De melding duidt eerder op een communicatiestoring binnen het elektronische netwerk van de auto. De Ford Ka tweede generatie gebruikt een complex CAN-bus systeem waarbij verschillende modules met elkaar communiceren. Wanneer de airbag control unit signalen stuurt die niet correct worden ontvangen door het BCM, of wanneer het BCM zelf niet juist functioneert, verschijnt deze waarschuwing.

In sommige gevallen gaat de melding gepaard met daadwerkelijke startproblemen. Dit gebeurt meestal nadat er een kleine aanrijding heeft plaatsgevonden, of zelfs na het rijden over een flinke hobbel of kuil. Het Fire Prevention System (FPS) activeert dan onbedoeld en blokkeert de brandstofpomp. Het voertuig weigert vervolgens te starten omdat het elektronisch de brandstoftoevoer heeft onderbroken. Dit is precies de situatie die veel Ford Ka eigenaren ervaren: na een incident start de auto niet meer, terwijl alle andere systemen normaal lijken te functioneren.

De brandstofstop-foutmelding is vaak het resultaat van een cascadeeffect waarbij de airbag module een bots

registratie vastlegt, dit via de CAN-bus doorgeeft aan de BCM, en de BCM op zijn beurt de brandstofpomp en de brandstofklep aanstuurt. Als ergens in deze keten een afwijkend signaal wordt gezien – bijvoorbeeld doordat de actuator van het tankklepje vastloopt of een interne fout geeft – dan raakt de software als het ware “in de war”. Het resultaat zie jij als bestuurder alleen terug als een generieke tekst in het display: brandstofstop niet beschikbaar. De kunst is dus om te achterhalen wáár in dit beveiligingssysteem de fout precies zit.

Oorzaken van de brandstofstop-sensor defect bij ford ka modellen

Hoewel de melding op het scherm altijd hetzelfde is, kunnen de oorzaken sterk variëren. Bij de Ford Ka generatie 2 (2008-2016) zien we in de praktijk een aantal terugkerende boosdoeners, vooral rondom de aansturing van de brandstofklep en de communicatie met de Body Control Module. Het is belangrijk om te begrijpen dat er niet één enkele “brandstofstop-sensor” is: het gaat om een samenspel van actuator, bedrading, software en mechaniek. Wanneer één van deze schakels hapert, kan de auto concluderen dat de brandstofstopfunctie niet betrouwbaar is en deze uit veiligheid uitschakelen.

We lopen hieronder stap voor stap door de meest voorkomende oorzaken heen. Zo kun je als eigenaar of monteur gerichter zoeken in plaats van lukraak onderdelen te vervangen. Dit bespaart niet alleen geld, maar verkleint ook de kans dat je met een nog complexere elektronische storing eindigt – bijvoorbeeld door een verkeerd geprogrammeerde BCM of een beschadigde kabelboom.

Defecte fuel flap actuator in ford ka generatie 2 (2008-2016)

De meest voorkomende oorzaak van de melding brandstofstop niet beschikbaar is een defecte fuel flap actuator, ook wel brandstofklep actuator of vergrendelingsmotor genoemd. Dit kleine motortje vergrendelt en ontgrendelt het tankklepje wanneer je de centrale vergrendeling bedient. In de Ford Ka 2 is deze actuator onderdeel van het beveiligingssysteem rondom de brandstofvoorziening: de BCM wil zeker weten dat het klepje correct bediend kan worden voordat bepaalde brandveiligheidsfuncties actief blijven. Werkt de actuator niet, dan kan de BCM een foutstatus zetten.

Typische klachten bij een defecte actuator zijn een tankklep die niet meer opent of sluit bij het ontgrendelen van de auto, een zacht ratelend geluid achter de bekleding bij het vergrendelen, of juist helemaal geen geluid meer. Soms werkt de klep nog mechanisch, maar ziet de BCM via de terugkoppeling (positieschakelaar) dat de stand niet klopt. Gevolg: de auto meldt dat de brandstofstop niet beschikbaar is, ook als de auto verder gewoon start en rijdt. In andere gevallen wordt de storing gecombineerd met een geblokkeerde brandstofpomp en kun je helemaal niet meer starten.

Kapotte bedrading naar de brandstofklep module

Een tweede veelvoorkomende oorzaak is beschadigde bedrading naar de brandstofklep actuator. De kabelboom loopt vaak langs de wielkast en achter de bekleding, op plekken waar vocht, vuil en beweging voor slijtage kunnen zorgen. Denk aan ingesneden isolatie door een scherpe rand, corrosie in een stekkerverbinding of een kabel die door jarenlange trilling intern is gebroken. De BCM stuurt dan wel een signaal uit, maar de actuator ontvangt niets of geeft geen correcte feedback.

Hoe merk je dat in de praktijk? Soms opent de klep slechts af en toe of reageert vertraagd op de centrale vergrendeling. In andere gevallen valt het je op dat de foutmelding “brandstofstop niet beschikbaar” vooral opspeelt bij regenachtig weer of na het wassen van de auto – een duidelijke hint in de richting van vocht in de stekkers. Een goede visuele inspectie en simpele weerstandsmeting met een multimeter kan dan veel duidelijk maken. Zie de bedrading als een telefoonkabel: als ergens een breuk of ruis optreedt, wordt het gesprek onbegrijpelijk.

Softwarefout in de ford ka body control module (BCM)

De Body Control Module is het brein achter veel comfort- en veiligheidsfuncties in de Ford Ka, waaronder de aansturing van het tankklepje, de interieurverlichting en de centrale vergrendeling. Een softwarebug in de BCM kan ervoor zorgen dat het systeem onterecht concludeert dat de brandstofstopfunctie niet beschikbaar is, ook al zijn actuator en bedrading verder in orde. Zeker bij BCM’s die al eens vervangen zijn na een elektrische storing of waterschade, komt het voor dat de configuratie niet perfect overeenkomt met het voertuig.

In sommige gevallen wordt dit nog verergerd door een spanningsdip (bijvoorbeeld een bijna lege accu of verkeerde jumpstart), waardoor de BCM intern “vastloopt” in een foutstatus. Je zou het kunnen vergelijken met een computer die na een stroomstoring blijft hangen totdat je hem volledig herstart en soms zelfs de software moet herinstalleren. Een BCM herprogrammeren of updaten vraagt om merkspecifieke diagnosetools (zoals Ford IDS of een Fiat-compatibele tester, omdat de Ka 2 technisch veel met de Fiat 500 deelt). Zonder correcte software en configuratie zal de melding vaak terugkomen, hoe vaak je de actuator ook vervangt.

Mechanische blokkade van het tankklepje vergrendelingsmechanisme

Niet elke fout is elektronisch: ook een puur mechanische blokkade van het vergrendelingsmechanisme kan de melding veroorzaken. Denk aan vuil, ijs, een verbogen pen of kunststof lipje, of schade na een lichte aanrijding bij de achterzijde. De actuator probeert dan wel te bewegen, maar de sluitpen loopt vast. De BCM detecteert dat de eindpositie niet wordt bereikt en meldt dat de brandstofstopfunctie niet betrouwbaar is. In de praktijk hoor je soms een herhaald “tikken” bij vergrendelen, alsof de motor meermaals een poging doet.

Een simpele visuele inspectie van het tankklepje – klep open, licht schijnen op het slotmechanisme, en de pen met de hand voorzichtig heen en weer bewegen – kan vaak al veel duidelijk maken. Voelt het stroef of zie je duidelijk schade, dan is schoonmaken, smeren of het vervangen van het mechanische slotdeel de logische eerste stap. Het is net als bij een deurslot in huis: als de sleutel moeizaam draait, heeft het weinig zin meteen de hele elektrische installatie te verdenken.

Diagnose van het brandstofklep probleem via ford IDS en OBD-II scanner

Een gerichte diagnose is essentieel om onnodige kosten te voorkomen. Moderne auto’s zoals de Ford Ka 2 zijn volledig afhankelijk van elektronica, waardoor een simpele visuele check vaak niet genoeg is. Door de auto uit te lezen met een OBD-II scanner of – idealiter – met Ford IDS of een Fiat-compatibele diagnosetool, kun je precies zien welke module een fout meldt en onder welke omstandigheden. Zo voorkom je dat je op goed geluk dure onderdelen zoals een BCM of actuator vervangt.

Heb je zelf geen professionele diagnosetool, dan is het verstandig om een gespecialiseerde garage te zoeken die ervaring heeft met de Ford Ka en de onderliggende Fiat-techniek. Vraag expliciet of zij foutcodes in de BCM en airbagmodule kunnen uitlezen en live data van de fuel flap actuator kunnen monitoren. Een universele OBD-II lezer leest vaak alleen motorgerelateerde codes (ECU), terwijl de kern van het brandstofstopprobleem juist in de carrosseriemodule ligt.

Uitlezen foutcodes B1342 en B1343 met diagnosesoftware

Bij Ford Ka modellen met de melding brandstofstop niet beschikbaar worden vaak specifieke foutcodes opgeslagen in de BCM. Twee veelvoorkomende codes zijn B1342 en B1343, die in de context van de Ford Ka en aanverwante Fiat-modellen kunnen duiden op interne BCM-fouten of problemen met de brandstofklepvergrendeling. De exacte beschrijving kan per diagnosetool licht verschillen, maar ze wijzen doorgaans op een elektronisch of logisch probleem binnen het brandstof- en vergrendelingssysteem.

Wanneer je deze foutcodes op het scherm van de diagnosetester ziet verschijnen, is het belangrijk om niet alleen de code te noteren, maar ook de freeze frame data: op welk moment ontstond de fout, bij welke snelheid, accuspanning en modulestatus? Deze informatie helpt je bepalen of het probleem structureel is (bijvoorbeeld altijd bij vergrendelen) of sporadisch (bij een bepaalde temperatuur of accuspanning). Zie foutcodes als een kruimelspoor: ze brengen je naar de juiste kamer in het huis, maar vertellen nog niet precies welke schakelaar defect is.

Live data monitoring van de fuel door lock actuator

Naast het uitlezen van foutcodes is het monitoren van live data een krachtig hulpmiddel om de brandstofklep actuator te testen. In Ford IDS of een goede multimerk-tester kun je vaak de status van de “fuel door lock actuator” in realtime bekijken: aanstuurspanning, terugkoppelingssignaal (open/gesloten), en soms zelfs de geschatte stroomopname. Door tijdens het vergrendelen en ontgrendelen te kijken wat de BCM “denkt” dat er gebeurt, zie je of de software de beweging van het mechanisme correct waarneemt.

Zie je bijvoorbeeld dat de BCM een ontgrendelcommando stuurt, maar de status blijft op “locked” staan, dan weet je dat er ergens tussen BCM en actuator iets misgaat. Dat kan variëren van een intern BCM-probleem tot een kabelbreuk of een vastgelopen mechaniek. Omgekeerd kan de BCM soms melden dat de klep geopend is, terwijl je fysiek ziet dat hij nog dicht zit – een indicatie dat de positieschakelaar of de terugkoppeling in de actuator defect is. Live data werkt hier als een soort hartmonitor: je ziet direct hoe het systeem reageert op prikkels.

Elektrische weerstandsmeting van de brandstofklep solenoïde

Met een eenvoudige multimeter kun je veel zeggen over de gezondheid van de solenoïde (elektromotor of spoel) in de brandstofklep actuator. Door de stekker van de actuator los te nemen en de weerstand tussen de klemmen te meten, kun je bepalen of de spoel onderbroken (oneindige weerstand) of juist intern kortgesloten is (zeer lage weerstand). Een gezonde actuator heeft doorgaans een weerstand in een bepaald bereik, bijvoorbeeld tussen 5 en 30 ohm, afhankelijk van het type. Raadpleeg hiervoor bij voorkeur een werkplaatsmanual of technische documentatie.

Blijkt de solenoïde elektrisch in orde, dan kun je met een externe voedingsbron (bijvoorbeeld een 12V accutester) kortstondig spanning op de actuator zetten om te kijken of het mechanisme daadwerkelijk beweegt. Doe dit altijd gecontroleerd en met de actuator los van de carrosserie om schade te voorkomen. Reageert de actuator niet op directe 12V, dan is deze hoogstwaarschijnlijk mechanisch of intern defect, ook al leek de weerstand nog acceptabel. Het principe is vergelijkbaar met een lamp waarvan de gloeidraad wel heel lijkt, maar die toch niet oplicht.

Controle van zekeringen F67 en F68 in het zekeringkasteel

Een vaak vergeten maar cruciale stap bij de diagnose van brandstofstopproblemen is het controleren van de juiste zekeringen. In veel Ford Ka 2 uitvoeringen voeden zekeringen F67 en F68 in het zogenaamde “zekeringkasteel” (de BCM-unit met geïntegreerde zekeringen en relais) de circuits voor centrale vergrendeling, tankklep actuator en soms delen van de brandstofpompaansturing. Een doorgebrande zekering kan direct leiden tot de melding brandstofstop niet beschikbaar, simpelweg omdat de BCM geen spanning meer kan leveren aan het betreffende circuit.

Controleer zekeringen altijd visueel én met een multimeter, zeker wanneer de auto al eerder elektrische problemen heeft gehad zoals kortsluiting in de BCM of vochtinwerking. Soms lijkt een zekering op het oog in orde, maar blijkt bij meting onder belasting toch geen goede verbinding te maken door corrosie of een haarscheur in het metaal. Zie de zekering als de “smeltveiligheid” van het systeem: als deze er uit ligt, kun je nog zo lang naar softwarefouten zoeken, het circuit zal nooit werken.

Stapsgewijze reparatie van de brandstofstop actuator ford ka

Wanneer de diagnose heeft uitgewezen dat de oorzaak in of rond de brandstofklep actuator ligt, kun je overgaan tot reparatie. Bij de Ford Ka 2 betekent dit meestal dat de actuator – inclusief het bijbehorende vergrendelingsmechanisme – moet worden vervangen. Dit is geen extreem ingewikkelde klus, maar vereist wel enig sleutelwerk en voorzichtigheid rondom bekleding en kabelboom. Werk je liever niet zelf aan de auto, dan helpt deze uitleg je in elk geval om het gesprek met de garage beter te voeren en een realistische inschatting van de arbeidsuren te krijgen.

We beschrijven hieronder een globaal stappenplan zoals veel professionele werkplaatsen het hanteren. De exacte uitvoering kan per bouwjaar en uitrustingsniveau van de Ford Ka iets verschillen, maar de basis blijft gelijk. Zorg altijd voor een goede werkplek, ontkoppel de accu voor je met elektrische componenten werkt en gebruik passend gereedschap om beschadigingen aan kunststof panelen te voorkomen.

Verwijderen van de achterbank bekleding voor toegang tot de actuator

De brandstofklep actuator bevindt zich bij de Ford Ka 2 achter de zijbekleding in de buurt van het rechterachterspatbord, ongeveer ter hoogte van de tankklep. Om hierbij te komen, moet je eerst de achterbankzitting en vaak ook een deel van de zijbekleding verwijderen. Begin met het losmaken van de achterbank: deze zit doorgaans met bouten of clips aan de carrosserie bevestigd. Til de zitting voorzichtig omhoog en leg deze op een veilige plek om beschadigingen te voorkomen.

Daarna kun je de kunststof zijpanelen en tapijtbekleding voorzichtig loswippen met een kunststof demontagegereedschap. Let erop dat veel clips herbruikbaar zijn, maar bij koude temperaturen snel breken. Verwarm de auto indien mogelijk of werk in een verwarmde garage. Zodra de bekleding los is, krijg je zicht op de kabelboom en de actuatorunit die naar het tankklepje leidt. Neem de tijd om de situatie goed te bekijken voordat je stekkers losneemt: maak bijvoorbeeld foto’s met je telefoon om later zeker te weten hoe alles terug moet.

Vervangen van de fuel flap lock motor (ford onderdeelnummer 1521906)

De eigenlijke fuel flap lock motor – vaak geleverd onder Ford onderdeelnummer 1521906 – is met een paar schroeven of clips aan de carrosserie bevestigd en via een stangetje of pen verbonden met het tankklepmechanisme. Begin met het losnemen van de elektrische stekker en controleer direct op corrosie of beschadigde contacten. Vervolgens kun je de bevestigingspunten van de actuator losmaken. Soms moet het tankklepje zelf licht naar buiten gedrukt worden om de pen uit het slotmechanisme te trekken.

Monteer de nieuwe actuator in omgekeerde volgorde. Let er goed op dat het stangetje of de pen vrij kan bewegen en nergens klemt. Een veelgemaakte fout is het monteren onder spanning, waardoor de actuator in een halfgesloten positie komt te staan en direct overbelast raakt. Test, voordat je alle bekleding terugplaatst, of de nieuwe brandstofklep motor correct werkt door de centrale vergrendeling enkele keren te bedienen. Je zou duidelijk de motor moeten horen en het mechanisme moeten zien bewegen. Werkt alles naar wens, dan kun je de bekleding en de achterbank weer monteren.

Resetten van het body control module na reparatie

Na vervanging van de actuator is het verstandig – en vaak noodzakelijk – om de foutcodes in de BCM te wissen en het systeem te resetten. In sommige gevallen verdwijnt de melding brandstofstop niet beschikbaar automatisch na een paar succesvolle cycli van vergrendelen en ontgrendelen, maar meestal is een actieve reset via diagnosetool nodig. Met Ford IDS of een compatibel systeem kun je niet alleen de DTC’s wissen, maar ook een self test van het carrosseriesysteem uitvoeren.

Bij zwaardere crash-gerelateerde blokkades (bijvoorbeeld na het afgaan van airbags) moet soms ook de brandstofonderbreking handmatig worden gereset via een speciale procedure met de richtingaanwijzerhendel, zoals in diverse werkplaatshandleidingen en forumdiscussies beschreven. Voer deze procedure nauwkeurig en rustig uit; te snel schakelen kan ertoe leiden dat de BCM het patroon niet herkent. Zie het als een pincode die je exact moet intoetsen: één misstap en je moet opnieuw beginnen. Zodra de reset geslaagd is, zou de melding niet meer terug mogen komen en moet de auto weer normaal starten.

Tijdelijke oplossingen en noodontgrendeling van de tankklep

Wat als je wél moet tanken, maar de tankklep door een storing in de brandstofstop actuator niet open wil? In dat geval is het handig om een aantal noodmaatregelen te kennen. Veel Ford Ka 2’s hebben geen zichtbare mechanische noodontgrendeling zoals sommige andere modellen, maar via de binnenzijde kun je vaak nog handmatig bij het vergrendelingsmechanisme komen. Door de binnenbekleding voorzichtig los te trekken in de buurt van het tankklepje, kun je in veel gevallen het stangetje of de vergrendelpen met de hand ontgrendelen.

Is de auto nog wel rijdend maar verschijnt de melding regelmatig, dan kun je in afwachting van een definitieve reparatie een paar praktische voorzorgsmaatregelen nemen. Zorg altijd dat je voldoende brandstof in de tank hebt en vermijd rijden tot de laatste liter, zeker als je twijfelt of de klep zich straks weer laat openen. Merk je dat de melding vooral optreedt in combinatie met andere elektronische storingen (knipperende kilometerteller, rare foutlampjes), laat dan in elk geval de accu testen en de massa-aansluitingen controleren. Een zwakke accu kan de elektronica verstoren, maar is geen structurele oplossing voor een defecte actuator.

Gebruik noodoplossingen altijd met gezond verstand. Het permanent loskoppelen van de actuator of het “bruggen” van bedrading kan weliswaar tijdelijk de melding beïnvloeden, maar brengt risico’s met zich mee voor de brandveiligheid en de startonderbreking. Bovendien kan een verkeerd aangebrachte bypass de BCM beschadigen, wat de kosten van een latere reparatie flink verhoogt. Zie tijdelijke trucs daarom als een verbandje: prima om even de pijn te verzachten, maar je zult uiteindelijk naar de “dokter” moeten voor een duurzame oplossing.

Preventief onderhoud en kosten van brandstofklep reparatie bij ford ka

Het mooie van het brandstofstop- en brandstofklepsysteem is dat je veel ellende kunt voorkomen door tijdig in te grijpen bij vroege symptomen. Hoor je bij het vergrendelen ongewone geluiden rond het tankklepje, merk je dat de klep soms blijft hangen of zie je af en toe kort de melding brandstofstop niet beschikbaar oplichten, wacht dan niet tot de auto echt niet meer start. Een vroege diagnose en, indien nodig, vervanging van de actuator is meestal aanzienlijk goedkoper dan het herstel van een verwaarloosde elektrische storing die is doorgeslagen naar de BCM.

Qua kosten kun je grofweg het volgende verwachten. Een nieuwe originele fuel flap actuator (Ford onderdeelnummer 1521906) kost gemiddeld tussen de €70 en €130, afhankelijk van leverancier en land. Aftermarket-alternatieven zijn soms iets goedkoper, maar let goed op kwaliteit en garantie. De arbeidsuren voor demontage van bekleding en vervanging van de actuator liggen bij de meeste universele garages tussen de 1 en 2 uur. Reken bij een uurtarief van €70–€100 dus op een totale factuur van circa €150–€300 voor een nette, duurzame reparatie.

Wordt er tijdens de diagnose vastgesteld dat de BCM zelf een software- of hardwareprobleem heeft, dan lopen de kosten sneller op. Een nieuwe BCM, inclusief programmeren en inleren van startonderbreker en sleutels, kan bij de dealer gemakkelijk rond of boven de €1000 uitkomen. Een steeds vaker gekozen alternatief is het laten repareren of klonen van de bestaande BCM door een gespecialiseerd elektronica-bedrijf. Daarbij wordt de inhoud (configuratie en immobiliserdata) van de oude module overgezet naar een gebruikte of gereviseerde unit. De kosten daarvan liggen meestal tussen de €250 en €500, afhankelijk van de complexiteit van de storing.

Preventief kun je een paar eenvoudige dingen doen. Zorg voor een goede accu en vermijd langdurig rijden met sterk verouderde of bijna lege accu’s, omdat spanningsdips storingen in de BCM kunnen uitlokken. Controleer de rubbers en afdichtingen rondom het tankklepje en de achterzijde van de auto om vochtinwerking op de actuator en bedrading te verminderen. En laat bij twijfel altijd even een health check met diagnosetester uitvoeren wanneer je auto voor andere werkzaamheden in de garage staat. Een paar minuten uitlezen nu kan je later een stilgevallen Ford Ka en een dure BCM-rekening besparen.